Doel en wettelijke context
Werkgevers zijn op grond van de Nederlandse arbeidswetgeving verplicht zorg te dragen voor een veilige en gezonde werkomgeving. Dit volgt onder meer uit:
-
artikel 3 van de Arbowet (zorgplicht werkgever)
-
beleid ter voorkoming van Psychosociale Arbeidsbelasting (PSA)
-
goed werkgeverschap zoals bedoeld in artikel 7:611 Burgerlijk Wetboek
Psychosociale arbeidsbelasting omvat onder andere:
-
ongewenst gedrag
-
(seksuele) intimidatie
-
pesten
-
agressie en geweld
-
discriminatie
-
werkdruk en integriteitskwesties
Het aanstellen van een (externe) vertrouwenspersoon is een erkende maatregel om aan deze zorgplicht te voldoen en risico’s tijdig te signaleren en te beperken.
Rol van de externe vertrouwenspersoon
De zelfstandig werkende vertrouwenspersoon functioneert als onafhankelijke en externe voorziening voor medewerkers en organisatie.
De vertrouwenspersoon:
-
biedt eerste opvang en begeleiding aan medewerkers;
-
onderzoekt geen klachten en neemt geen besluiten;
-
ondersteunt bij het verkennen van oplossingsrichtingen;
-
informeert over mogelijke procedures;
-
signaleert structurele risico’s (uitsluitend geanonimiseerd);
-
draagt bij aan preventie van PSA.
De vertrouwenspersoon handelt conform:
-
beroepsethische richtlijnen voor vertrouwenspersonen;
-
beginselen van vertrouwelijkheid en zorgvuldigheid;
-
toepasselijke privacywetgeving (AVG).
Onafhankelijkheid en vertrouwelijkheid
De vertrouwenspersoon opereert onafhankelijk van de werkgever en managementstructuur.
-
Gesprekken zijn vertrouwelijk.
-
Informatie wordt niet gedeeld zonder toestemming van de melder, tenzij sprake is van een wettelijke meldplicht of ernstige veiligheidsrisico’s.
-
Rapportages aan de werkgever zijn uitsluitend geanonimiseerd en niet herleidbaar tot individuele personen.
Werkwijze zonder abonnement
De dienstverlening vindt plaats op basis van losse opdrachtverlening.
Kenmerken:
✔ Geen langdurige contractverplichting
✔ Inzet op afroep
✔ Transparante tarieven
✔ Schriftelijke opdrachtbevestiging per inzet
Deze vorm is geschikt voor organisaties die willen voldoen aan hun zorgplicht zonder structureel abonnement.
Verantwoordelijkheden werkgever
De werkgever blijft eindverantwoordelijk voor:
-
PSA-beleid binnen de organisatie;
-
communicatie richting medewerkers over beschikbaarheid van de vertrouwenspersoon;
-
opvolging van signalen en risico’s;
-
naleving van arbeidsrechtelijke verplichtingen.
De vertrouwenspersoon vervangt geen HR-beleid, klachtencommissie of leidinggevende verantwoordelijkheid.